Otsailak 13, Torturaren Aurkako Eguna

2026-02-13
Otsailaren 13a torturaren aurkako eguna dugu Euskal Herrian. Egun honek, Polizia Espainolak Joxe Arregiri egindako tortura bortitzen ondorioz hil izanagatik jaso zuen izena. 45 urte igaro dira gertakari lazgarri horretatik, eta tamalez, Joxe Arregi ez da tortura jasan duen bakarra. Bere ostean, milaka eta milaka militante politiko pasatu dira kolore desberdineko poliziaren atzaparretatik. 45 urte igaro dira, eta oraindik torturatzaile horiek inpunitate osoz gozatzen jarraitzen dute; baina are larriagoa da, 45 urte igaro eta oraindik ere tortura erabiltzeko baldintzek bere horretan jarraitzea. Torturak, historian zehar ez du forma berdina izan, ezta beti helburu berdinari erantzun ere ez. Azken hamarkadetan ezagutu dugun torturak, nork bere burua zelatatzeko, egin duen zein egin ez duen ekintza aitortzeko eta gizartean izua hedatzeko helburu dauka, mugimendu politikoetako militanteei zuzenean eraginez, erruduntasun sentsazioa eta ondorio psikologiko handiak sortuz. Finean, militantea eta bere mugimendu politikoa suntsitzea da helburua. Hau guztia azken urteetara arte, tortura fisikoaren bitartez gauzatu da nagusiki. Ez dugu adibide zehatzetan sartu beharrik; tamalez, milaka izan dira Euskal Herrian entzun behar izan ditugun testigantzak, eta tamalez, denok irudikatu behar izan ditugu eszena beldurgarri horiek. Halaber, tortura edota bere formak, dena bezala, etengabeko aldaketan daude. Izan ere, estatu “demokratiko” batentzat, oso larria izan daiteke pertsona torturatu baten argazkiak argitaratzea edo estatu horren zerbitzupean dagoen poliziak tortura praktikatu izana frogatzea, bere demokratikotasun ezaren seinale izango baitzen. Horrela, poliziak azken urteetan tortura psikologikoan sakondu eta espezializatu egin da. Aldaketa hau ez da gertatu poliziak helburu ezberdin bat duelako, forma hau eraginkorragoa zaiolako baizik. Izan ere, tortura forma honek ez du ikus daiteken arrastorik uzten, eta ondorioz, ia ezinezko egiten du tortura praktikatu dela frogatu ahal izatea: hala nola, denboraren nozioa edota lo egitea galaraztea, erruduntasun sentsazioa sorraraztea, umiliazioak… Beraz, tortura forma hau eraginkorrena zaie. Militantea psikologikoki hautsi egiten du, izua bere senaren baitan errotuz eta modu horretan, bere praktika militantea burutzeko baldintzak suntsituz. Aurreko guztia kontuan hartuz, torturak egun hartzen duen formaren logikan aztertu behar dugu. Torturaren, eta oro har, errepresioaren aurkako borroka, errotik gainditu beharreko borroka da, hau da, borroka hau gainditzeko bidean helburuen gauzapenak, praktika horiek berriz ere gauzatzeko ezintasunaren bermea suposatu behar du. Horrela, epe luzerako ikuspegia eta militante politikoen borrokaren zilegitasuna erdigunean jartzea ezinbestekoa da. Hamaika izan dira estatuak militantzia politikoa kolpatu eta izua hedatzeko baliatu dituen neurri errepresiboak. Gaur-gaurkoz, aipamen berezia merezi dute infiltrazio polizialek. Polizia-infiltratuak identitate eta izaera berri bat sortuz, mugimendu politikoetan infiltratzen diren poliziak dira. Maiz, militante ezberdinekin izandako harreman sexu afektiboetatik garatutako konfiantzaren bitartez lortu izan dute infiltratzea. Hortaz, infiltrazioak identifikatu eta salatzen direnean, ondorio psikologiko larriak jasaten dituzte inguruko militanteek; eta are gehiago, haiekin harreman sexualak izandako kideek. Azken hauek, bortxatuak izan baitira estatuaren agindupean. Ataka horretan, amnistiaren erdiespena hil ala biziko helburu bihurtzen da. Amnistiak, alde batetik, jarrera politiko bat ezartzen du, Euskal Herri Langilearen askapenaren borroka zilegiztatuz eta bere aurka estatu zapaltzaileen partetik pairatzen duen jazarpena agerian utziz. Bestetik, amnistiak estrategikotasuna ematen dio errepresioaren aurkako borrokari. Izan ere, helburua ezin daiteke errepresioaren parte zehatz bat geldiaraztea edo salatzea izan. Helburua, ordea, jazarpenaren gaindipena izan behar da bere osotasunean. Ikuspegi honek, borroka horretan aurrerapausoak ematea ahalbidetzen digu, gure estrategia eta aldarrikapen politikoari uko egin gabe. Beraz, amnistiaren erdiespena ezinbesteko baldintza dugu Euskal Herri Langileak pairatzen duen errepresio oro gainditu, zein independentzia eta sozialismoa lortzeko bidean.

Agenda

    Hutsik dago hurrengo egunetarako plangintza momentu honetan.
Background

Euskal Herri Langilearen Alternatiba

Jardun Koordinadora, Euskal estatu independiente eta sozialistaren erdiespenerako borrokan diharduten antolakundeen multzoa barnebiltzen duen irudia da.

GEHIAGO IRAKURRI

Oinarri ideologikoak

Agiriak

Agiri gehiago...

Iritzia

Artikulu gehiago...